İcra İflas Hukuku Alanında
Sık Sorulan Sorular

Senet nasıl doldurulur?

1- Ödeme Günü: Ödeme gününe yazılan bir tarih o tarihte ödeme yapılacağına ilişkin yazılı beyandır.

2- Türk Lirası: Senette belirtilen tutar, yani senede konu olan borç/alacağın miktarını ifade eder. Kıymetli evrak hükmündeki poliçenin miktar tutarının sağ ve soluna ileride ekleme yapılmaması için #…….# şeklinde yapılmalıdır. Bu yöntem ile senette sonradan müdahaleyi, sağına ve soluna rakam ekleme çıkarmayı önlemek için bu gibi simgeler yazılır.

3- Kuruş: Borç/Alacak miktarının küsuratını ifade eder. Küsurat yoksa çizik atmak yeterlidir.

4- No: Birden fazla senet varsa senet numarası yazılır. Böylelikle hem alacaklı hem de borçlu hangi senet olduğunu, kaç tane daha senet kaldığını takip edebilir.

5- Senet özetleri: Senede ilişkin daha çok alacaklı tarafın işlerini kolaylaştıran bölümdür. Senetleri dosyalarken senet içeriğine bakmadan borçlu, vade, tutar gibi bilgilerle alacaklarını takip edebilir. Borçlu içinse doldurulduğunda gene tahrifata karşı önlem olarak doldurulabilir ama zorunlu değildir.

6- Senet muhteviyatı, dayanağı: Özellikle boş bırakılan bu kısma senedin hangi borca istinaden hazırlandığı varsa sözleşme (Kira, teminat, taksit) için yazıldığı buraya eklenebilir.

7- Vade: Üst tarafa yazılan ödeme gününü aynısı buraya yazılır. Genel teamüller 12.10.2011 ise üst tarafa alt tarafa da 15 Ekim 2011 şeklinde yazılır. Bunda maksat ay gün karışıklığının önüne geçmek ve senet muhteviyatını daha açık hale getirmektir.

8- Alacaklı: Senette alacaklı olan gerçek veya tüzel kişinin ismi, namı yazılır. Tüzel kişi ise firma resmi unvanı, gerçek kişi ise isim ve soy ismi yazılır.

9- Borç/Alacak Miktarı: Senede konu olan miktar ister Türk Lirası ister yabancı para cinsinden olsun rakamla değil yazıyla yazılır. Burada maksat tutarın yanlış algılanması, yazılmasının önüne geçip miktarı teyit etmektir. Üstte veya altta değişiklik, tahrifat yapılırsa eğer anlaşılmasına yardımcı olan unsurlardan biridir.

10- Borç/Alacak Miktarı: Küsurat varsa yazıyla yazılır.

11- Borcun sebebi: Burada borcun, alacağın neyden kaynaklandığı açıklanır. Daha açık bir ifade ile birine şu günde ödeme taahhüdü ile para verilip karşılığında bu senet hazırlanmışsa yani para borcuna istinaden hazırlanmışsa o kısma “nakden” ibaresi, Bir mal ve hizmet karşılığında ödeme yapılacaksa “malen” ibaresi yazılır. Burada maksat özellikle borç def-i, reddi veya itirazı durumlarında taraflara ispat şansı tanımaktır.

Mesela mal aldı iki ay sonrasına senet hazırlandı. Malın alınması, peşin ödemeler avanslar, faturası, irsaliyesi teslim tutanakları ve sözleşmesi anlaşmazlıklarda mahkemelere delil sunularak varsa haksızlık giderilebilmesi için taraflara ispat kuvveti verir.

12- Mahkeme: Senetten doğan anlaşmazlıklara hangi mahkemenin bakacağı yazılır.

13- Düzenlendiği tarih: Senedin düzenlendiği tarih yazılarak anlaşmanın ne zaman imza altına sokulduğu not edilerek yine olası bir anlaşmazlıklarda delil hükmü taşır. Ben borcumu ödedim diyen biri tediye, tahsilat makbuzunu veya banka dekontunu ve tarihini senetle karşılaştırarak hâkime ibraz edebilir.

14- Borçlu kişi: Ödemeyi taahhüt eden borçlunun bilgilerinin yer aldığı kısımdır. Burada şahıs gerçek kişi ise; Adı, soyadı, açık adresi ve T.C. kimlik numarası yazılmalıdır. Şahıs tüzel kişi ise firmanın unvanı ticaret sicil gazetesi, resmi faturası ve kaşesindeki gibi yazılmalıdır. Firmanın direk kaşesi de yeterlidir.

15- Kefil: Kıymetli evraka konu olan borca ilişkin kefil anlaşması varsa kefilin adı soyadı ve imzası atılır. Borçlu borcunu ödemez haciz yoluyla tahsili mümkün olmazsa alacaklı için mahkeme borcun tahsilini kefilde arar. Kefil ikinci borçlu hükmündedir.

Kefil bilgileri: Borca kefil olanın adı soyadı, adresi ve Tc kimlik numarası yazılır. Senette kefillik mecburi değildir. Kefil bulunmadan senet hazırlanabilir.

16- Borçlunun imzası: Borçlu olan tarafın adı soyadı ve imzası yer alır. Sol tarafa borçlu kimse onun adı ve soyadı yazılmalı o kişi imzalamalıdır.

Tüzel kişilik arz eden firmalarda ise firma kaşesi ya da elle yazılmış firma bilgilerinin altına, üstüne fark etmez, kanuni imza atmaya yetkili temsilcisi imza atmalı attırılmalıdır. Bu önemlidir. Çünkü atmaya yetkili olmayan biri imzasını atarsa atan kişi borc karşısında yükümlü olacaktır.

TTK m.613: “…Muhatap veya keşidecinin imzaları müstesna olmak üzere poliçenin yüzüne konan her imza, aval şerhi sayılır…”

Senet düzenlenirken ayrıca nerelere dikkat etmeliyiz?

  • Senedi borçlu olan taraf kendi el yazısıyla düzenlemelidir.
  • Senede imza atılmadan mutlaka iki taraf da okumalıdır.
  • Senet imzalandıktan sonra borçlu olan mutlaka fotokopisini almalıdır.
  • Eğer senede dair ayrıyeten hazırlanmış bir sözleşme varsa her nüshasından birer tane taraflarda bulunmalıdır.
  • Senet ödendiğinde özellikle imza kısmı oradan yırtılıp atılmalı,
  • Üzerine bedeli ödenmiş, tahsil edilmiştir kaydı düşülmeli,
  • Mümkünse şu tarihli şu tutarlı senede ilişkin hazırlanan diye not düşülerek makbuz  alınmalıdır,
  • Ödense bile senet bir süre muhafaza edilmeli, ileride doğabilecek anlaşmazlık, sahte senet olaylarına karşı önlem alınmalıdır.
  • Boş senede kesinlikle imza atılmamalıdır.

Senedin icra takibi nasıl yapılır?

Senet günü geldiğinde ödenmemesi durumunda İlamlı İcra takibine konu edilebilecektir.

Ödenmeyen senet için, bankaya verilmişse protesto tarihinden hemen sonra ya da bankaya verilmemişse ödeme tarihinden hemen sonra icraya vermek suretiyle icra takibi başlatılabilir. İcra dairesi bu borçla ilgili bir borç dosyası açar ve 10 gün içerisinde borcunu ödemesi için bir belge yollar. Eğer borçlu borcundan dolayı bir itirazı olacaksa 5 iş günü içerisinde bu itirazda bulunur aksi takdirde 10 gün içerisinde bu borcunu ödemek zorundadır. Kişi borcunu ödemediği takdirde bu senetle ilgili 3 yıllık bir zaman aşımı süresi vardır. Alacaklı bir icra dairesine müracaat ettiği takdirde bu 3 yıllık zaman aşımı süresi durur ve yeni bir 3 yıllık zaman aşımı süresi başlar. Borçlunun bu senedi ödeme imkânı ve mal varlığı yoksa alacaklı bu senedi kendisinden tahsil edemez ama borçlu ilerde herhangi bir mal sahibi olursa veya ücret karşılığı bir işe girerse icra dairesine alacaklı tarafından bu kişinin çalışmaya başladığı yada herhangi bir malının olduğu aktarılırsa kişinin çalıştığı yerdeki maaşının 1/4’üne haciz koyulur.

İcra takibi nedir?

İcra Takibi, alacaklının borçludan alacağını almak için icra müdürlüğünde başlattığı işlemin hukuki adıdır.

Haciz nedir?

Borçlunun mal ve haklarına icra müdürlüğü aracılığı ile el konulması demektir. Halk arasında icra işlemlerinin tümünü kapsayacak şekilde kullanılmakta ise de haciz icra takibi işlemlerinin bir aşamasından ibarettir.

Eve icradan kâğıt geldi, nedir?

İcra müdürlüğü tarafından gönderilen tebligatlar genellikle icra takibi üzerine düzenlenen ödeme veya icra emridir. Üzerini dikkatle okuyunuz. Süreli olduğunu unutmayınız.

Ödeme emri / icra emri farkı nedir?

Her ikisi de ödemediğiniz bir borç bulunduğunu ve icra müdürlüğü aracılığı ile tahsil edileceğini bildiren belgelerdir. İcra takibinin birden çok çeşidi vardır:

  • İlamsız takip
  • Kambiyo senetlerine özgü takip
  • İlamlı takip
  • İlamsız takip ve kambiyo senetlerine özgü takip yolunda ödeme emri, ilamlı takipte icra emri gönderilir.

İcra emri veya ödeme emri geldiğinde ne yapmalıyım ve yasal haklarım nelerdir?

Ödeme/icra emri mal ve haklarınızın haczedilmesinden önceki son aşama olabilir. Bu belgeleri dikkatle okuyunuz. Alt kısımlarında yapmanız gerekenler ve yasal haklarınız yazılıdır. Bu haklarınızı kullanınız. Ödeme/ icra emrinde yazılı metin size zor ve karmaşık geliyorsa hukuki yardım almanız önerilir.

Mal beyanı nedir?

Borcu karşılayacak miktarda malvarlığınızı açıkça bildireceğiniz bir dilekçedir. Ayrıca açık adresinizi de bildirmeniz gerekir.

Uyarı yazısında ayrıntısı ile belirtildiği üzere 10 gün içinde mal beyanında bulunmanız zorunludur.

İcra ve ödeme emri ile birlikte gönderilmesi gereken belge var mıdır?

İcra emrinde yoktur. Kambiyo takibinde ödeme emri ile birlikte borç kaynağı belge de gönderilmelidir. İlamsız takipte ise borç belgeye dayalı ise gönderilmesi gerekir. Gönderilmediği takdirde 7 gün içerisinde icra mahkemesinden ödeme emrinin iptalini şikayet yoluyla talep edebilirsiniz.

İcra mahkemesinin görevleri nelerdir?

İcra mahkemeleri, borçluların borca ve imzaya itirazları ile alacaklı ve borçlunun icra müdürlüğünün işlemlerine ilişkin şikayetlerini incelemekle görevli mahkemelerdir. İddialar yazılı delil ile kanıtlanır. Yazılı deliliniz yoksa genel mahkemeye başvurmanız tavsiye edilir.

Tebligatın usulsüzlüğünün tespiti hangi halde istenir?

Tebligat eğer kanuna uygun yapılmamış ise, öğrenildiğinde 7 gün içinde icra mahkemesinden tebligatın usulsüzlüğü ile öğrenme tarihinin tespitini şikayet yolu ile isteme hakkınız bulunmaktadır. Aynı gün icra müdürlüğüne de itirazlarınızı içeren dilekçe vermekle yükümlüsünüz. İddia ettiğiniz usulsüz öğrenme tarihi tebliğ tarihi sayılır. Şikâyet davası sürenin işlemesini durdurmaz.

İtiraz etmemenin sonuçları nelerdir?

İtiraz etmemeniz halinde, itiraz süresi sonunda hakkınızdaki icra takibi kesinleşir. Takip kesinleştikten sonra evinize hacze gelinebilir, bankada bulunan paralarınıza, gayrimenkullerinize ve üçüncü kişilerde bulunan hak ve alacaklarınıza haciz konulabilir.

Haciz işlemi nedir?

İcra memurunun gözetiminde alacağın tahsili için yetecek miktarda eşyanın tespit edilerek haciz tutanağına yazılmasıdır. Alacaklının talebi olursa eşyalarınız evinizden alınarak yediemin depolarına götürülebilir veya size yediemin olarak bırakılabilir. Haciz sırasında alacaklı veya vekili isterse hazır bulunabilir. Haciz işlemi sırasında icra memuru beyan ve taleplerinizi haciz zaptına yazmakla yükümlüdür. Haciz tutanağını dikkatle okuyunuz, okumadan imzalamayınız. Talepleriniz yazılmaz ise bu hususu yazarak zaptı imzalayabilir veya imzalamaktan çekinebilirsiniz.

Haciz işlemine karşı şikâyet hakkı var mıdır?

Haciz işlemi memur işlemi olup kanuna aykırılık söz konusu ise icra mahkemesine şikayet davası açabilirsiniz. Bu dava süreye tabi değildir. Kanuna göre, haciz sırasında borçlu kişi orada değilse icra dairesi haciz tutanağını örneğin borçlu ile aynı konutta oturan yetkili kimseye tebliğ eder. O da yoksa icra dairesi, haciz tutanağını 3 gün içinde incelemesi için alacaklı ve borçluyu icra dairesine davet eder. Konu ile ilgili Kanunun 103. maddesi şu şekildedir: “Tutanak tutulurken alacaklı, borçlu veya namlarına Tebligat Kanunu hükümlerine göre tebellüğe yetkili kimse bulunmazsa, bulunmayan alacaklı veya borçlu üç gün içinde tutanağı tetkik ve diyeceği varsa söylemesi için icra dairesine davet olunur. Kanunen ilavesi gereken müddetler mahfuzdur.”

Haciz sırasında borçlu veya alacaklı adına Tebligat Kanunu hükümlerine göre tebellüğe yetkili kimse bulunduğu takdirde haciz tutanağının bir örneği bulunan şahsa verilir. Borçluya veya alacaklıya ayrıca haber verilmez.

Emekli maaşları haczedilebilir mi?

Emekli maaşları kural olarak haczedilemez. Takip kesinleştikten sonra borçlunun muvafakatı (onayı) halinde haczedilebilir. Emekli maaşlarında haczin kaldırılması süreye bağlı değildir ve icra müdürlüğünden talep edilir.

Haczedilen eşya borçluya ait değilse ne yapılmalıdır?

Haczedilen eşyanın borçluya ait olmaması halinde bu durum borçlu tarafından icra memuruna ifade edilir ve haciz tutanağına yazılır. Bu halde eşyanın sahibi olduğu bildirilen kişiye durum bildirilir. Üçüncü kişinin “istihkak davası” açma hakkı vardır. Karmaşık bir dava olup hukuki yardım alınması önerilir. Haksız bildirim yapılması halinde tazminat ödeme yükümlülüğünüz doğabilir.

Haczedilen eşyaların akıbeti nedir?

Haczedilen eşyalar alacaklının talebi olursa yediemin depolarına götürülür. Daha sonra yasal prosedüre uygun olarak icra müdürlükleri tarafından satılır. Satış bedeli alacaklıya ödenir.

Haczedilen eşyamı geri alabilir miyim?

İcra takibine neden olan borcunuzu ve icra masraflarını ödediğinizde haczedilen eşyanızı geri alabilirsiniz. Eşyanızın tutulduğu yediemin deposunun ücretini de sizin ödemeniz gerekir.

Takip giderleri, harçlar ve satış giderlerinden kim sorumludur?

Kural olarak borçlu sorumludur.